Na današnji dan
![](https://hrkljus.com/wp-content/uploads/2024/07/Zan-Marolt-900x450.jpeg)
1561. – Rođen Luis de Gongora, španski barokni pjesnik. U početku je pisao u duhu narodne poezije i usavršio izraz romansi, no ubrzo je počeo tražiti nov pjesnički jezik, stvarati vlastitu sintaksu i razrađivati smionu metaforiku, često punu mitološke simbolike, nepristupačnu nedovoljno obrazovanu čitaocu (poeme “Samoće”, “Polifem” i “Galatea”, obje oko 1611.). Smatra se jednim od glavnih predstavnika kulteranizma (prema španskoj riječi culto = učen), pravca što je, prema njegovim epigonima nazvan i gongorizam, te jednim od najvećih predstavnika hermetičke lirike uopće. Utjecao je i na razvoj evropske poezije 20. vijeka.
Luis de Gongora
1920. – Slavni američki filmski i pozorišni glumac Jul Briner (Yul Brynner), fizički izuzetno upečatljiv, snažna ličnost jake volje i magnetske glumačke privlačnosti, rođen je na današnji dan. Igrao je u mnogim filmovima, ali je, vjerovatno, najviše upamćen po ulozi u muzičkom filmu “Kralj i ja”, za koju je nagrađen Oskarom. I u pozorištu je godinama igrao u istoimenoj predstavi. Ostali filmovi: “Deset Božijih zapovijesti”, “Anastasija”, “Braća Karamazovi”, “Solomon i Saba”, “Sedmorica veličanstvenih”, “Taras Buljba”, “Zapadni svijet”…
1934. – Rođen Đorđo Armani (Giorgio Armani), italijanski modni dizajner. Prvo je stekao slavu radeći za “Cerruti”, a zatim za mnoge drugemodne kuće, uključujući “Allegri”, “Baguttu” i “Hilton”. Osnovao je svoju kompaniju “Armani” 1975. godine, koja se na kraju proširila na muziku, sport i luksuzne hotele.
1937. – Umro američki kompozitor i pijanist Džordž Geršvin (George Gershwin), koji je u klasičnu muziku unio elemente folklora, popularne muzike, crnačkih duhovnih pjesama i bluza. Djela: opera “Porgi i Bes”, simfonijska fantazija “Amerikanac u Parizu”, “Klavirski kloncert u F-duru”, kompozicije za klavir i orkestar, “Melanhonična rapsodija”, muzika za filmove.
Meša Selimović.
Preminuo Meša Selimović, jedan od najvećih bh. pisaca
1982. – Preminuo Meša Selimović, jedan od najvećih bosanskohercegovačkih pisaca. Bio je predsjednik Saveza književnika SFR Jugoslavije, počasni doktor Sarajevskog univerziteta, redovni član ANUBiH i SANU. Najpoznatija djela: “Derviš i smrt”, “Tvrđava”, “Tišine”, “Sjećanja”, itd. Njegov roman „Derviš i smrt“ jedan je od najčitanijih u BiH i našoj regiji, a rečenice iz njegovih djela su najcitiranije, naročito danas na društvenim mrežama, postavši svevremenske mudre izreke.
1989. – Umro engleski pozorišni i fimski glumac, režiser i producent Lorens Olivije (Laurence Olivier), jedan od najvećih tumača likova iz djela Vilijama Šekspira (William Shakespeare), prvi glumac kojem je za života dodijeljena plemićka titula. Dobitnik je najvećeg broja nagrada Emi za TV stvaralaštvo, nagrađivan je na Festivalu u Kanu, dobio je nagradu Oskar za film “Hamlet”. Ostali filmovi: “Henri Peti”, “Ričard Treći”, “Princ i igračica”, “Tri sestre”, “Orkanski visovi”, “Rebeka”, “Ledi Hamilton”, “Keri”, “Otelo”, “Spartak” , “Kartum”, “Ponos i predrasuda”, “Bani Lejk je nestala”, “Maratonac”…
1992. – Preminuo Hajrudin Šiba Krvavac, jedini režiser akcionih filmova u punom smislu te riječi, tvorac i svojevrstan predstavnik cijelog jednog filmskog žanra, poznatog kao “partizanski vestern”. Rođen je 22. decembra 1926. godine u Sarajevu. Režijom se počeo baviti nakon Drugog svjetskog rata. Snimio je četrdesetak što dokumentarnih, što TV serija, što kratkih i dugometražnih filmova. Napisao je i više od dvadeset scenarija. Najpoznatiji je po igranim filmovima – “Diverzanti”, “Most”, “Valter brani Sarajevo” i “Partizanska eskadrila”. Iako su rađeni prije skoro 30 godina, predstavljaju kontinuitet modernog filmskog izraza u estetskom i svakom drugom umjetničkom segmentu, zbog čega i jesu kulturno blago BiH.
1992. – Poginuo Dževad Begić Đilda, prijeratni vođa navijača FK Željezničar. Kao što je bio iskreni vođa navijača “Želje”, tako je sa istim žarom i patriotizmom krenuo u borbu protiv agresora čim se čuo prvi pucanj u Sarajevu. Zajedno sa svojom braćom Halilom i Izetom postaje član pokreta “Zelene beretke” u borbenoj jedinici Bosnae max. Tog kobnog 11. jula 1992. godine, u naselju Pofalići u pokušaju da pomogne ranjenoj ženi biva pogođen snajperskim hicem. A samo noć prije toga je bio glavni u razbijanju četničkog gnijezda na Zlatištu. Na mjestu pogibije hrabrog Đilde, Komanda 1. korpusa podigla je spomen-ploču. Dva dana nakon pogibije rahmetli Đilda je pokopan na šehidskom mezarju Kovači. Posthumno je dobitnik najvećeg armijskog priznanja, značke “Zlatni ljiljan” i također posthumno proizveden u čin natporučnika. Brat Izet je poginuo iste godine, nemalo poslije Đildine pogibije. Bivša ulica Livanjska danas nosi ime “Braće Begić”.
2008. – Preminuo Majkl Debejki (Michael DeBakey), američki hirurg, inovator u oblasti hirurgije srca i krvnih sudova. Debejki je još tokom studija usavršio i dizajnirao neke medicinske instrumente. Razvio je vještačko srce i srčane pumpe neophodne prilikom presađivanja. Svjetski poznat hirurg radio je kao profesor Bejlor fakulteta u Hjustonu, kao i direktor čuvenog “Centra za srce”.
Žan Marolt
Umro bh. glumac Žan Marolt
2009. – Umro bh. glumac Žan Marolt. Rođen je 25. septembra 1964. godine u Sarajevu. U mlađim danima se bavio sportom, kao junior bio je prvi u BiH, a treći u Jugoslaviji u disciplini bacanje kladiva. U trećem razredu gimnazije povrijedio je leđa, a snovi o sportskoj karijeri su bili završeni. Na Akademiji scenskih umjetnosti u Sarajevu diplomirao je 1989. godine. Od 1992. bio je stalni član Kamernog teatra 55 i imao je zapažene uloge u predstavama kao što su “Buba u uhu”, “Umri muški”, “Kidaj od svoje žene”, “Ujak Vanja”, te u brojnim filmovima i televizijskim serijama. Dobitnik je nagrade za najbolju glavnu ulogu u TV filmu “Elvis” 1997. godine, a proglašen je i najboljim mladim glumcem Evrope u francuskom gradu Anžer.
2015. – Preminuo Satoru Ivata (Iwata), japanski biznismen, programer, dizajner videoigara i producent, koji je služio kao četvrti predsjednik i glavni izvršni direktor (CEO) “Nintenda”, od 2002. do svoje smrti 2015. Dao je veliki doprinos širenju privlačnosti videoigara, fokusirajući se na nove i zabavne igre, a ne na vrhunski hardver.
Related News
![](https://hrkljus.com/wp-content/uploads/2024/09/Merilin-Monro-400x200.jpeg)
Otvara se izložba s predmetima seks ikone Merilin Monro
FacebookTweet Ljubavna pisma, satenski ogrtači, čuvena crna haljina… U oktobru se u Londonu otvara izložbaRead More
![](https://hrkljus.com/wp-content/uploads/2024/09/most-Hercegovina-400x200.jpg)
Svečano otvoren most Hercegovina
FacebookTweet Presijecanjem vrpce uz spektakularan vatromet službeno je otvorena poddionica Počitelj – Zvirovići i mostRead More